تاریخ: ۱۳۹۴/۰۵/۰۴

آثار تاریخی بیلند:

   جلوه های مختلف فرهنگ و تمدن خراسان به لحاظ گستره مرزها،دگرگونی آب و هوا،حمله ها و هجومها،گاه خصوصیت ویژه پیدا می کند که با دیگر نقاط ایران متفاوت است. آثار بجا مانده در شهر هایی چون گناباد خود نشان دهنده موقعیت خاص اینگونه شهرهاست زیرا این آثار و ابنیه باستانی گواه این مطلب هستند که ابنیه دفاعی و کویری منطقه متناسب با موقعیت سیاسی و جغرافیایی ساخته شده اند و دارای ویژگیهایی هستند که در ردیف ابنیه و عمارات معمول و متداول همه شهرها و روستاها نمیتوان به توصیف آنها پرداخت . نکته مهم و قابل توجه در مورد آثار باستانی گناباد این است که گناباد یکی از قدیمیترین شهرهای ایران است . علاوه بر تاریخ اسطوره ای ،گناباد دارای آثار تاریخی فراوانی است که از دوران گذشته بجا مانده است هرچند که این آثار بر اثر عوامل مختلف طبیعی خصوصاَ زلزله های متعدد صدمات فراوان دیده است ولی تعدادی از آنها هنوز پابرجا هستند. بر طبق آخرین پژوهش انجام شده در گناباد  ۵۰ اثر تاریخی قبل از اسلام و بعد از آن شناسائی شده است ولی متأسفانه تاکنون تنها دو اثر شامل مسجد جامع و امامزاده کاخک به ثبت آثار ملی و باستانی کشور درامده است.

   در زمان سلجوقیان و دوران وزارت خواجه نظام الملک طوسی مدرسه ای در بیلند تأسیس شد که بعد ها بصورت مدرسه علمیه درآمده است به عقیده وی در دوران خواجه نظام الملک برای کنترل بیشتر فرقه اسماعیلیه مرکزی آموزشی و تدارکاتی در گناباد مستقر نمود و یکی از بستگان خود را بنام حاکم قهستان تعیین و اعزام کرد.

   از دیگر آثار تاریخی بیلند  حوض انبار می باشد یکی از این حوض انبارها حوض انباری است که توسط مرحوم حاج محمدرضا غفاری در اواخر دوره قاجاریه به همت مردم بیلند احداث گردیده است. حوض انبار موقوفه حاج علی محمد که در اواخر سلطنت مظفرالدین شاه احداث گردیده ، حوض انبار طالب که در اوایل سلطنت مظفرالدین شاه احداث گردیده و چند حوض انبار دیگر، مسجد جامع علیای بیلند،مسجد میرزا عرب،مسجد سرگود نیز از ابنیه باستانی بیلند هستند. آثار بجا مانده از برخی برجهای عظیم نیزکه مربوط به سالها پیش است و در زمانهای قبل از این برجها برای دیده بانی استفاده میکرده اند.